مطهر نیا با اشاره به تاکیدات اخیر رهبری دررابطه با مذاکرات هسته ای گفت: در ایران قدرت سیاسی با قدرت مذهبی، فقاهت و ولایت ترکیب شده و سخن ولایت بسیار قوی تر و غنی تر از رئیس جمهور آمریکا به عنوان رهبر دولت فدرال آمریکا تاثیرگذار است.
مهدی مطهرنیا، کارشناس مسائل بینالملل در گفتوگو با سراج24 با اشاره به سیر پرونده هسته ای ایران گفت: در ادبیات سیاسی و در متون معاصر تا دهه های گذشته جمله مشهوری برجسته شده مبنی بر اینکه در عالم سیاست نه دشمن دائمی و نه دوست دائمی وجود دارد بلکه منافع دائمی است.
وی افزود: به واسطه شتابی که پیشران های موجود و موثر در روند های حاصل از حرکت انسان در جوامع گوناگون و در لایه های مختلف حیات بشری به وجود آمده است، امروز این گزاره گامی به پیش گذاشته و در آینده جهان بیشتر خود را به نمایش می گذارد و نیز منافع دائمی نیز وجود ندارد چراکه باید منافع را هر روز تعریف کرد.
این استاد دانشگاه با ذکر اینکه دنیای سیاست دنیای واقعیاتی است که خود را در طول تاریخ بر سیاستمداران تحمیل کرده است، گفت: سیاستمداران موثر، دنیا را شناخته اند و با توجه به شناسایی دنیا و تطبیق شتاب های موجود و سرعت این تحولات به مدیریت آنها به نفع خویش پرداخته اند، اما این واقعیات جهان سیاست است که در صورت ادراک آن توسط سیاستمداران، یک سیاستمدار را برجسته می کند و در بزنگاه های تاریخ تصمیماتی می گیرد که موجب می شود، به عنوان تاریخ ساز در حوزه سیاست مطرح شود.
این کارشناس مسائل بینالملل اظهار کرد: اگر این معانی را بپذیریم در دنیای سیاست اصل روندهایی است که پیشران های متفاوتی را در جهت تاثیرگذاری در حوزه تصمیم گیری و تصمیم سازی حاکم می کند و از سوی دیگر اراده بازیگران بزرگی که فهم این شتاب ها را دارند، موجب می شود این پیشران ها را بتوانند مدیریت کنند.
این استاد دانشگاه گفت: در این تاثیر و تاثر متقابل، سیاستمداران بزرگ در یک جامعه ملی می توانند به عنوان بازیگران اصلی برای رسیدن به منافع ملی تعریف شوند؛ آمریکا، ایران و بازیگران دیگر در لایه های پیرامونی پرونده هسته ای و لایه های فراپیرامونی آن به دنبال منفعت خویش هستند.
مطهرنیا گفت: ایران و آمریکا به عنوان دو کنش گر مرکزی و دیگر اعضای 1+5 به عنوان کنشگران پیرامونی و دیگر کشورها به عنوان کنشگران فراپیرامونی در پرونده هسته ای به دنبال منافع خود در مدیریت مسائل مربوط به پرونده هسته ای هستند.
وی اظهار کرد: در لایه های داخلی ایران و آمریکا، کشورهای پیرامونی و فراپیرامونی پرونده هسته ای امروز به عنوان ابزاری با شدت های متفاوت برای منازعات داخلی و سیاسی قرار گرفته است؛ نئوکانها و نومحافظه کاران ایرانی با گروه های دیگری که موافق تحرکات دیپلماتیک هسته ای هستند رودر روی هم قرار دارند و با دو اصطلاح دلاوران و دلواپسان در ادبیات ژورنالیستی به نمایش گذاشته می شود.
این کارشناس مسائل بینالملل عنوان کرد: در آمریکا کاپیتالها در یک سوی خیابان واشینگتن قرار دارند و در همان خیابان کاخ سفید قرار دارد؛ دو ساختمان کاپیتالها و کاخ سفید در دو قطب مخالف و موافق دیپلماسی هسته ای سنگرگیری کرده اند، در این چارچوب هر کدام تلاش دارند تا برداشت های گوناگونی از ادبیات بازیگران اصلی پرونده هسته ای داشته باشند.
مطهرنیا با ذکر اینکه دو بازیگر اصلی پرونده هسته ای در سطح تحلیل خرد، رهبری نظام اسلامی و رئیس جمهور آمریکا هستند، گفت: آنها در ساختار قدرت سیاسی تعریف شده ایران و آمریکا دارای جایگاه ویژه و تعریف شده ای هستند.
وی عنوان کرد: در ایران قدرت سیاسی با قدرت مذهبی، فقاهت و ولایت ترکیب شده و سخن ولایت بسیار قوی تر و غنی تر از رئیس جمهور آمریکا به عنوان رهبر دولت فدرال آمریکا تاثیرگذار است.
این استاد دانشگاه گفت: هر سخن رهبری جمهوری اسلامی نه تنها اراده سیاسی بلکه اراده مذهبی رسمی در جهت مدیریت تحرکات سیاسی در چارچوب ولایت را به نمایش می گذارد و حساسیت و اهمیت بیشتری خواهد داشت؛ بیانات جدید رهبری در ارتباط با اینکه باید توافقات یک مرحله ای باشد پژواک بیشتری پیدا کرده است.
این کارشناس مسائل بینالملل گفت: هر کدام از موافقان و مخالفان حل و فصل پرونده هسته ای از طریق دیپلماتیک در ظاهر و در پنهان موضعگیر متفاوتی داشته اند؛ هم اکنون ادبیات کسانی که اساسا دیپلماسی هسته ای آقای روحانی را نقد می کردند، آرامش گرفته و به جای مخالفت با دیپلماسی و دیپلماتها و حتی قدم زدن هایی که مطرح شد، به سمت و سوی قبول دیپلماسی با تاکید بر یک مرحله ای بودن پیش می روند.
وی با ذکر اینکه رهبری خروجی مذاکرات را مدنظر دارند، گفت: آنچه که در توافق نهایی به دست می آید، نباید در دو سطح خرد و کلان شکل بگیرد و فاقد شفافیت لازم برای اجرایی شدن مفاد تعهد پیشاروی باشد؛ تاکنون چندین مرحله نشست و توافق صورت گرفته تا به توافق نهایی دست یابیم.
این کارشناس مسائل بینالملل اظهار کرد: آیا توافق ژنو 3 یک مرحله محسوب نمی شود؟ یا قبل از آن نشستهای متفاوت که در وین، ژنو، استانبول، بغداد و حتی در مسکو برگزار شد آیا مراحلی از دیپلماسی هسته ای ایران نبوده است؟ دیپلماسی هسته ای از دولت اصلاحات آغاز شد و به ترتیب حسن روحانی، علی لاریجانی و سعید جلیلی مسئولیت دبیری شورای عالی امنیت ملی را بر عهده داشتند.
این استاد دانشگاه عنوان کرد: امروز تحرکات وزارت امور خارجه جای دبیرهای شورای عالی امنیت ملی را در مذاکرات گرفته است.
این کارشناس مسائل بینالملل گفت: باید پذیرفت در این مسیر سالها مذاکرات وجود داشته و دیپلماسی هسته ای فعال بوده است، این بار به جای شورای عالی امنیت ملی در بخش های تاکتیکی و تکنیکی مذاکرات، وزارت خارجه وارد عمل شده و در بخش استراتژی، دکترین حاکم بر دیپلماسی هسته ای و سیاست های کلان هنوز هم ارکان نظام اسلامی فعال و در نهایت تصمیم گیر نهایی رهبری هستند.
وی با ذکر اینکه بیانات رهبری بسیار روشن و شفاف است، گفت: باید تعهد نامه نهایی که امضاء می شود، آن اندازه فراگیر، شفاف و قابل تعریف عملیاتی باشد که هیچ کدام از طرفین مذاکره روی میز دیپلماسی هسته ای نتوانند در اجرای عملیاتی آن بار دیگر مسائل حاشیه ساز ایجاد کنند و آسودگی خاطر کشورهای 1+5 در عدم فعالیت ایران برای دستیابی به انرژی هسته ای غیرصلح آمیز را دوباره از نو ساز کنند.
مطهرنیا اظهار کرد: فضاسازی ها از سوی بسیاری از لایه های گوناگون حرکت در حوزه رسانه ای ناشی از منافع تعریف شده هر یک از بازیگران در پرونده هسته ای است.
